Życiorys

Życiorys Księdza Profesora Bolesława Kumora

Bolesław Stanisław Kumor urodził się w Szymanowicach-Niskowej pod Nowym Sączem dnia 1 grudnia 1925 roku. Miał dziewięcioro rodzeństwa, dzieciństwo upłynęło mu w małorolnym gospodarstwie rodziców. Ukończył czteroklasową szkołę powszechną (1931 – 1937). Dwa dalsze lata uczył się w Państwowej Szkole Powszechnej w Nowym Sączu. W związku z wybuchem wojny, nie mógł kontynuować nauki i przez dwa lata uczył się w Szkole Handlowej. Gdy i ta została zamknięta przez okupanta, nie mając jeszcze 17 lat, zaczął pracować. Mimo, iż dwukrotnie aresztowało go gestapo, to przetrwał szczęśliwie okupację. W późniejszym czasie wyznaczano go na roboty do Niemiec, jednak udawało mu się ukryć. Pod koniec lutego 1945 roku podjął naukę w gimnazjum i do lata zaliczył dwie klasy. W następnym roku szkolnym – kolejne dwie. Wreszcie, latem 1947 roku uzyskał maturę. Potem nadszedł czas na realizację powołania kapłańskiego i dalsze zdobywanie wiedzy. Lata 1947 – 1952 był dlań czas studiów filozoficznych i teologicznych w Instytucie Teologicznym w Tarnowie i formowania duchowego w tarnowskim Seminarium Duchownym. W 1952 roku uzyskał magisterium z Historii Kościoła na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie, a następnie przyjął święcenia kapłańskie. Dalsze studia – teologiczne (magisterium 1954 r., doktorat 1954 r. z historii Kościoła) i historyczne (magisterium 1957 r.) odbył już na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, z którym zawodowo związał się na resztę pracowitego życia. Habilitował się w roku 1959 roku i od początku 1960 roku zaczął pracować na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim jako sekretarz Ośrodka Archiwów Bibliotek i Muzeów Kościelnych, a także wykładowca historii Kościoła. Był kierownikiem Katedry Historii Kościoła w Starożytności, potem – Katedry Historii Kościoła w Czasach Nowożytnych, kierował Instytutem Historii Kościoła, był też prodziekanem Wydziału Teologii. Profesorem nadzwyczajnym ksiądz Kumor został w roku 1970, zaś zwyczajnym osiem lat później. Jego działalność naukowa i dydaktyczna wykraczała poza teren Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Był członkiem Komitetu Nauk Demograficznych i Komitetu Nauk Historycznych Polskiej Akademii Nauk, Komisji Historii Porównawczej Kościołów PAN i Komisji Episkopatu Polski ds. Dialogu z Judaizmem; członkiem licznych towarzystw i redakcji czasopism naukowych (dla przykładu – od 1960 roku w komitecie redakcyjnym „Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne”, od roku 1966 – czynny członek Towarzystwa Naukowego KUL i jeden z redaktorów „Roczników Teologiczno-Kanonicznych”, członek redakcji pisma „Nasza Przeszłość”, od 1993 roku – brał udział w pracach Rady Naukowej Polskiego Słownika Biograficznego). Na zlecenie Episkopatu Polski przez wiele lat przygotowywał plany nowego podziału organizacyjnego Kościoła w Polsce (podział przeprowadzono w roku 1992).Ksiądz Bolesław Kumor był też dobrze znany za granicą – od 1985 roku był członkiem European Science Foundation. W latach 1972 – 1992 aż osiemnaście razy odwiedził w podróżach naukowych Stany Zjednoczone Ameryki Północnej, prowadząc tam obszerne, owocne kwerendy archiwalne. W roku 1986 został nominowany do American Biographical Institute Research Association. Był też częstym gościem archiwów państwowych w Wiedniu i Archivum Secretum Vaticanum. Uznaniem osiągnięć naukowych Profesora, a także pewnym zadośćuczynieniem za szykany, jakie Go spotykały w latach ’50. i ’60. XX w. ze strony Urzędu Bezpieczeństwa i SB (wieloletnie nie zatwierdzanie habilitacji, trzykrotne próby pozbawienia Go pracy w wyższym szkolnictwie, niewydawanie paszportu przez 10 lat, regularne śledzenie i wzywanie na przesłuchania) było przyznanie Mu w roku 1994 przez Prezydenta RP Lecha Wałęsę Krzyża Kawalerskiego Orderu Odrodzenia Polski. Władze kościelne uhonorowały ks. Kumora w roku 1982 godnością szambelana papieskiego, a później, w roku 1994, tytułem honorowego prałata papieskiego. Ks. profesor Bolesław Kumor należał do najwybitniejszych współczesnych historyków Kościoła. Specjalizował się w badaniu dziejów organizacji i ustroju Kościoła. Przeprowadzone przez niego kwerendy archiwalne w kraju i za granicą zaowocowały licznymi publikacjami w języku polskim i w językach obcych. Dorobek naukowy ks. prof. Kumora liczy około 650 pozycji, w tym 37 książek, wśród których przede wszystkim wspomnieć należy ośmiotomową, fundamentalną pracę „Historia Kościoła” (Lublin 1972 – 1994), służącą w większości polskich Seminariów Duchownych jako podręcznik wykładowy, oraz dwutomową pracę zbiorową, zrealizowaną na osobistą prośbę księdza Prymasa kardynała Stefana Wyszyńskiego, pod tytułem „Historia Kościoła w Polsce” (Poznań – Warszawa 1974 – 1979). Był też autorem niezliczonych rozpraw, opracowań, artykułów, recenzji, not, biogramów i haseł encyklopedycznych.

Ksiądz Bolesław Kumor był cenionym pedagogiem, przyjacielem i opiekunem młodzieży. Wypromował 40 doktorów, pod Jego kierunkiem na KUL i na PAT powstało kilkaset (około 350!) prac magisterskich. Gdy studenci zadawali Mu podchwytliwe pytania o różne epizody z – burzliwych przecież – dziejów Kościoła, lubił mawiać: „Demokracji w Kościele nie ma, ale może to i lepiej, bo dzięki temu Kościół istnieje już dwa tysiące lat…”

Zmarł 23 października 2002 r. w Lublinie. Został pochowany przy kościele parafialnym w Niskowej.

Zapraszamy do kontaktu z sekretariatem szkoły:  (18) 443 00 62 sp.niskowa@op.pl